၁၉၂၇ ခုနှစ်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု။
လူတစ်ယောက်ဟာ သူ့ကို ပိုပြီးကျန်းမာစေမယ်လို့ ယုံကြည်ထားတဲ့ ဆေးရည်တစ်မျိုးကို နေ့တိုင်း သောက်နေခဲ့ပါတယ်။
အစပိုင်းမှာတော့ ဒီဆေးရည်ကြောင့် သူ့ရဲ့ကျန်းမာရေးက အရင်ကထက်တောင် ပိုကောင်းလာသလို ခံစားခဲ့ရပါတယ်။
ခန္ဓာကိုယ်မှာ အားအင်တွေ ပြည့်လာတယ်။ နေထိုင်ရတာ ပိုကောင်းလာတယ်။ အရင်က နာကျင်နေတဲ့ ဝေဒနာတွေလည်း သက်သာလာသလို ခံစားခဲ့ရပါတယ်။
ဒါကြောင့် သူဟာ ဒီဆေးရည်ကို ပိုပိုပြီး သောက်လာခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ နှစ်အနည်းငယ်ကြာတဲ့အခါ သူ့ရဲ့သွားတွေ တစ်ချောင်းပြီးတစ်ချောင်း ကျွတ်ထွက်လာခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီနောက်မှာတော့ ပိုပြီးကြောက်စရာကောင်းတဲ့ အရာတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။
သူ့ရဲ့မေးရိုးအတွင်းက အရိုးတွေ တဖြည်းဖြည်း ပျက်စီးလာပြီး နောက်ဆုံးမှာ ခွဲစိတ်ဖယ်ရှားရတဲ့အထိ ဖြစ်သွားခဲ့တာပါ။
အံ့ဩဖို့ကောင်းတာက ဒီလိုဖြစ်ခဲ့သူဟာ ဆင်းရဲလို့ ဆေးကုသမှုမခံယူနိုင်တဲ့သူ မဟုတ်ပါဘူး။
အမေရိကန်နိုင်ငံရဲ့ အလွန်ချမ်းသာတဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက် ဖြစ်ပါတယ်။
သူ့နာမည်က Eben Byers ပါ။
Eben Byers ဆိုတာ ဘယ်သူလဲ
Eben Byers ဟာ ၁၈၈၀ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၂ ရက်နေ့မှာ အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ Pennsylvania ပြည်နယ်၊ Pittsburgh မြို့မှာ မွေးဖွားခဲ့ပါတယ်။
သူဟာ ချမ်းသာကြွယ်ဝတဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်မိသားစုတစ်ခုက ဆင်းသက်လာသူပါ။
ငယ်စဉ်ကတည်းက လူအများစု မရနိုင်တဲ့ အခွင့်အရေးတွေ ရရှိခဲ့ပါတယ်။
သူဟာ နာမည်ကြီး Yale University မှာ ပညာသင်ကြားခဲ့ပြီး အားကစားမှာလည်း ထူးချွန်သူဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
Byers အထူးဝါသနာပါတာက ဂေါက်သီးရိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
သူဟာ သာမန်အပျော်တမ်း ဂေါက်သီးကစားသမားတစ်ယောက် မဟုတ်ပါဘူး။
၁၉၀၆ ခုနှစ်မှာ အမေရိကန်နိုင်ငံရဲ့ နာမည်ကြီး U.S. Amateur Golf Championship ပြိုင်ပွဲကို အနိုင်ရခဲ့သူပါ။
ဒီအောင်မြင်မှုကြောင့် Byers ဟာ အားကစားလောကမှာလည်း နာမည်ကြီးလာခဲ့ပါတယ်။
နောက်ပိုင်းမှာတော့ မိသားစုပိုင် သံထည်လုပ်ငန်းတွေကို ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး စီးပွားရေးလောကမှာလည်း အောင်မြင်နေခဲ့ပါတယ်။
သူဟာ ဇိမ်ခံအိမ်တွေမှာ နေထိုင်တယ်။ မြင်းပြိုင်ပွဲတွေကို စိတ်ဝင်စားတယ်။ အထက်တန်းလွှာ အသိုင်းအဝိုင်းတွေနဲ့ ပေါင်းသင်းဆက်ဆံတယ်။
အဲဒီအချိန်က Byers ရဲ့ဘဝမှာ ငွေကြေးအတွက် စိုးရိမ်ပူပန်စရာ မရှိသလောက်ပါပဲ။
ဒါပေမဲ့ ၁၉၂၇ ခုနှစ်မှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ မတော်တဆမှုတစ်ခုက သူ့ဘဝကို လုံးဝပြောင်းလဲသွားစေခဲ့ပါတယ်။
ဘဝကို ပြောင်းလဲခဲ့တဲ့ ရထားမတော်တဆမှု
၁၉၂၇ ခုနှစ်မှာ Byers ဟာ Harvard နဲ့ Yale တို့ရဲ့ အမေရိကန်ဘောလုံးပွဲတစ်ပွဲကို သွားရောက်ကြည့်ရှုခဲ့ပါတယ်။
ပွဲပြီးတဲ့နောက် Pittsburgh မြို့ကို ပြန်ဖို့ ရထားစီးခဲ့ပါတယ်။
ခရီးက အချိန်အတော်ကြာမှာဖြစ်လို့ အိပ်စင်ပါတဲ့ ရထားတွဲမှာ လိုက်ပါလာခဲ့ပါတယ်။
ရထားစီးနေစဉ်မှာတော့ Byers ဟာ အပေါ်ထပ်အိပ်စင်ကနေ မတော်တဆ ပြုတ်ကျသွားခဲ့ပါတယ်။
ဒီမတော်တဆမှုကြောင့် သူ့ရဲ့လက်မောင်းမှာ ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။
အစပိုင်းမှာတော့ ဒဏ်ရာက သိပ်မပြင်းထန်ဘူးလို့ ထင်ခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ အချိန်ကြာလာတဲ့အထိ နာကျင်မှုက မပျောက်သေးပါဘူး။
ဒါကြောင့် သူဟာ Pittsburgh မြို့က ဆေးဘက်ဆိုင်ရာကုသသူ Charles Clinton Moyar ဆီ သွားရောက်ပြသခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီမှာ Byers ဟာ သူ့ဘဝကို အဆုံးသတ်သွားစေမယ့် ဆေးရည်တစ်မျိုးနဲ့ ပထမဆုံးအကြိမ် တွေ့ဆုံခဲ့ရပါတယ်။
အံ့ဖွယ်ဆေးရည် Radithor
Moyar က Byers ကို Radithor လို့ခေါ်တဲ့ ဆေးရည်တစ်မျိုးကို သောက်သုံးဖို့ အကြံပြုခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီဆေးရည်ကို နာကျင်မှုသက်သာစေတယ်၊ ခန္ဓာကိုယ်ကို အားအင်ပြည့်ဝစေတယ်၊ လူကို ပိုပြီးကျန်းမာနုပျိုစေတယ်ဆိုပြီး ကြော်ငြာထားပါတယ်။
Radithor ဟာ အဲဒီခေတ်က ဈေးကြီးတဲ့ ကျန်းမာရေးထုတ်ကုန်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Byers အတွက်တော့ ငွေကြေးဆိုတာ ပြဿနာမဟုတ်ပါဘူး။
ဒါကြောင့် သူဟာ ဒီဆေးရည်ကို စမ်းသောက်ကြည့်ဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်ပါတယ်။
၁၉၂၇ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလဝန်းကျင်မှာ Byers ဟာ Radithor ကို စတင်သောက်သုံးခဲ့ပါတယ်။
အစပိုင်းမှာပဲ သူ့ခန္ဓာကိုယ်က အရင်ကထက် ပိုကောင်းလာသလို ခံစားခဲ့ရပါတယ်။
လက်မောင်းနာကျင်မှုတွေ သက်သာလာသလို ခံစားခဲ့ရတယ်။
စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာမှာလည်း လန်းဆန်းတက်ကြွလာတယ်လို့ ယုံကြည်ခဲ့ပါတယ်။
ဒီလိုနဲ့ Byers ဟာ Radithor ကို အလွန်သဘောကျသွားခဲ့ပါတယ်။
သူ့မိတ်ဆွေတွေကိုလည်း ဒီဆေးရည်အကြောင်း ပြောပြခဲ့တယ်။
တချို့ကိုဆိုရင် Radithor ဘူးတွေကို လက်ဆောင်အဖြစ်တောင် ပို့ပေးခဲ့ပါတယ်။
သူ့ရဲ့မြင်းပြိုင်မြင်းတွေကိုပါ Radithor တိုက်ကျွေးခဲ့တယ်လို့ သမိုင်းမှတ်တမ်းတွေမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။
သူ့အတွက်တော့ ဒီဆေးရည်ဟာ တကယ့်အံ့ဖွယ်ဆေးတစ်မျိုး ဖြစ်နေခဲ့တာပါ။
ဒါပေမဲ့ Byers မသိခဲ့တဲ့ အရာတစ်ခုရှိပါတယ်။
သူသောက်နေတဲ့ ဆေးရည်ထဲမှာ အန္တရာယ်ရှိတဲ့ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်းတွေ ပါဝင်နေခဲ့တာပါ။
Radithor ထဲမှာ ဘာတွေပါဝင်ခဲ့သလဲ
Radithor ကို William J. A. Bailey ဆိုတဲ့ အမျိုးသားတစ်ယောက်ရဲ့ Bailey Radium Laboratories က ထုတ်လုပ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
Bailey ဟာ သူ့ရဲ့ဆေးရည်ကို ကျန်းမာရေးအတွက် အလွန်အကျိုးရှိတယ်ဆိုပြီး ကြော်ငြာရောင်းချခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ အဲဒီဆေးရည်ထဲမှာ သာမန်သန့်စင်ရေနဲ့အတူ Radium-226 နဲ့ Radium-228 ဆိုတဲ့ ရေဒီယိုသတ္တိကြွဒြပ်စင်တွေ ပါဝင်နေခဲ့ပါတယ်။
ဒီနေ့ခေတ်မှာတော့ Radium ကို ခန္ဓာကိုယ်ထဲ ဝင်ရောက်စေတာ ဘယ်လောက်အန္တရာယ်ရှိတယ်ဆိုတာ သိထားကြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ ၁၉၀၀ ပြည့်လွန်နှစ်အစောပိုင်းတွေမှာ အခြေအနေက လုံးဝကွဲပြားနေခဲ့ပါတယ်။
Radium ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိပြီး သိပ်မကြာသေးတဲ့အချိန်ဖြစ်တာကြောင့် လူအများစုဟာ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်းတွေရဲ့ ရေရှည်အန္တရာယ်ကို ကောင်းကောင်း မသိရှိကြသေးပါဘူး။
တချို့က Radium ဟာ ခန္ဓာကိုယ်ကို ကျန်းမာစေနိုင်တဲ့ အစွမ်းထက်ပစ္စည်းတစ်မျိုးလို့တောင် ယုံကြည်ခဲ့ကြပါတယ်။
ဒါကြောင့် Radium ပါဝင်တဲ့ အလှကုန်တွေ၊ ဆေးဝါးတွေ၊ ကျန်းမာရေးထုတ်ကုန်တွေကို ဈေးကွက်ထဲမှာ ရောင်းချနေခဲ့ကြပါတယ်။
Radithor ကလည်း အဲဒီထုတ်ကုန်တွေထဲက တစ်ခုပါပဲ။
တစ်နေ့ကို သုံးဘူးအထိ သောက်သုံးလာခြင်း
Byers ဟာ Radithor ကို ဆက်လက်သောက်သုံးနေခဲ့ပါတယ်။
အစပိုင်းမှာ ဆေးရည်ကြောင့် ပိုကျန်းမာလာသလို ခံစားခဲ့ရတဲ့အတွက် ဒီဆေးရည်အပေါ် ပိုပြီးယုံကြည်လာခဲ့ပါတယ်။
နောက်ပိုင်းမှာတော့ သူဟာ တစ်နေ့ကို ပျမ်းမျှ Radithor သုံးဘူးခန့် သောက်သုံးလာခဲ့ပါတယ်။
ဒီလိုနဲ့ နှစ်ပေါင်းအနည်းငယ် ကြာမြင့်လာခဲ့ပါတယ်။
Radithor ကို သောက်နေချိန်အတွင်း သူ့ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ Radium တွေ တဖြည်းဖြည်း စုဆောင်းလာခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီအချိန်မှာ Byers ကတော့ အန္တရာယ်ကို မသိရှိခဲ့ပါဘူး။
သူ့ကို ပိုကျန်းမာစေမယ်လို့ ယုံကြည်ခဲ့တဲ့အရာဟာ တကယ်တော့ သူ့ခန္ဓာကိုယ်ကို တဖြည်းဖြည်း ထိခိုက်ပျက်စီးစေနေခဲ့တာပါ။
ကြောက်မက်ဖွယ် ကျန်းမာရေးပြဿနာများ
၁၉၃၀ ခုနှစ်ဝန်းကျင်ကို ရောက်လာတဲ့အချိန်မှာ Byers ရဲ့ခန္ဓာကိုယ်မှာ ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့ အပြောင်းအလဲတွေ စတင်ပေါ်လာခဲ့ပါတယ်။
ပထမဆုံး သူ့ရဲ့ကိုယ်အလေးချိန် ကျဆင်းလာခဲ့ပါတယ်။
ခေါင်းကိုက်တာ၊ ခန္ဓာကိုယ်အားနည်းတာတွေကိုလည်း ခံစားလာရပါတယ်။
ပိုပြီးထူးဆန်းတာက သူ့ရဲ့သွားတွေ တစ်ချောင်းပြီးတစ်ချောင်း လျော့ရဲလာပြီး ကျွတ်ထွက်လာတာပါ။
အစပိုင်းမှာ ဒီပြဿနာတွေ ဘာကြောင့်ဖြစ်လာသလဲဆိုတာ နားမလည်ခဲ့ပါဘူး။
ဒါပေမဲ့ အခြေအနေက တဖြည်းဖြည်း ပိုဆိုးလာခဲ့ပါတယ်။
သူ့ရဲ့မေးရိုးအတွင်းက အရိုးတွေ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပျက်စီးလာခဲ့ပါတယ်။
နောက်ဆုံးမှာတော့ ဆရာဝန်တွေက သူ့ရဲ့အပေါ်မေးရိုးနဲ့ အောက်မေးရိုးအစိတ်အပိုင်းအများအပြားကို ခွဲစိတ်ဖယ်ရှားခဲ့ရပါတယ်။
စဉ်းစားကြည့်ပါ။
တစ်ချိန်က အလွန်ချမ်းသာပြီး ကျန်းမာသန်စွမ်းတဲ့ ဂေါက်သီးချန်ပီယံတစ်ယောက်ဟာ အခုဆိုရင် အစာစားဖို့နဲ့ စကားပြောဖို့တောင် အလွန်ခက်ခဲတဲ့ အခြေအနေကို ရောက်ရှိသွားခဲ့ပါပြီ။
ဒါပေမဲ့ သူ့ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ပျက်စီးမှုတွေက မေးရိုးမှာပဲ ရပ်တန့်သွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။
Radium ဟာ လူ့ခန္ဓာကိုယ်ကို ဘယ်လိုထိခိုက်စေသလဲ
Radium ဟာ ခန္ဓာကိုယ်ထဲ ဝင်ရောက်လာတဲ့အခါ Calcium နဲ့ ဆင်တူတဲ့ ဓာတုအပြုအမူတချို့ ရှိတာကြောင့် အရိုးတွေထဲမှာ စုဆောင်းနိုင်ပါတယ်။
အရိုးထဲမှာ စုဆောင်းနေတဲ့ Radium ဟာ ရေဒီယိုသတ္တိကြွဓာတ်ရောင်ခြည်တွေ ဆက်လက်ထုတ်လွှတ်နေပါတယ်။
ဒီဓာတ်ရောင်ခြည်တွေက အနီးအနားက ဆဲလ်တွေကို ထိခိုက်စေပြီး အရိုးနဲ့တစ်ရှူးတွေကို ပျက်စီးစေနိုင်ပါတယ်။
ဒါ့အပြင် ကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကိုလည်း မြင့်တက်စေပါတယ်။
Byers ရဲ့ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာလည်း ဒီလိုထိခိုက်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေခဲ့တာပါ။
နောက်ပိုင်းမှာ သူ့ဦးခေါင်းခွံအရိုးတွေအထိ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပျက်စီးလာခဲ့ပါတယ်။
၁၉၃၀ ခုနှစ်မှာတော့ Byers ဟာ Radithor သောက်သုံးမှုကို ရပ်တန့်ခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ အဲဒီအချိန်မှာ သူ့ခန္ဓာကိုယ်ထဲကို ဝင်ရောက်ပြီးသား ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်းတွေကြောင့် ထိခိုက်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေခဲ့ပါပြီ။
Radithor ဘူးပေါင်း ၁၄၀၀ ခန့်
မှတ်တမ်းတွေအရ Byers ဟာ ၁၉၂၇ ခုနှစ်ကနေ ၁၉၃၀ ခုနှစ်အထိ Radithor ဘူးပေါင်း ၁၄၀၀ ခန့်ကို သောက်သုံးခဲ့တယ်လို့ ခန့်မှန်းထားကြပါတယ်။
သူ့ရဲ့ကျန်းမာရေးအခြေအနေက အလွန်ဆိုးရွားနေခဲ့တာကြောင့် နောက်ဆုံးမှာ အိပ်ရာထဲကနေ မထနိုင်တော့တဲ့အထိ ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။
၁၉၃၁ ခုနှစ်မှာ အမေရိကန် Federal Trade Commission (FTC) က Radithor နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတွေ ပြုလုပ်နေခဲ့ပါတယ်။
Byers ရဲ့အခြေအနေကို စစ်ဆေးဖို့ အစိုးရဘက်က Robert Winn ဆိုတဲ့ ရှေ့နေတစ်ယောက်ကို စေလွှတ်ခဲ့ပါတယ်။
Byers ဟာ နေမကောင်းလွန်းတာကြောင့် ကိုယ်တိုင်သွားရောက်ထွက်ဆိုဖို့ မဖြစ်နိုင်ခဲ့ပါဘူး။
ဒါကြောင့် Winn ဟာ သူ့နေအိမ်အထိ သွားရောက်တွေ့ဆုံခဲ့ရပါတယ်။
Byers ရဲ့ကျန်းမာရေးအခြေအနေကို မြင်တွေ့ခဲ့ရတဲ့ Winn ဟာ သူ့ရဲ့မှတ်တမ်းထဲမှာ အလွန်ဆိုးရွားတဲ့ အခြေအနေကို ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။
Byers ရဲ့အပေါ်မေးရိုးအများစုနဲ့ အောက်မေးရိုးအစိတ်အပိုင်းများစွာကို ဖယ်ရှားထားခဲ့ရပါတယ်။
ကျန်ရှိနေတဲ့ အရိုးတွေမှာလည်း ပျက်စီးမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေခဲ့ပြီး ဦးခေါင်းခွံမှာတောင် အပေါက်တွေ ဖြစ်ပေါ်လာနေခဲ့ပါတယ်။
တစ်ချိန်က လူအများလေးစားခဲ့ကြတဲ့ သန်းကြွယ်သူဌေးတစ်ယောက်ဟာ အခုဆိုရင် အသက်ရှင်ဖို့တောင် အလွန်ခက်ခဲတဲ့ အခြေအနေကို ရောက်ရှိသွားခဲ့တာပါ။
Radithor ကုမ္ပဏီအပေါ် အရေးယူမှု
၁၉၃၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့မှာ Federal Trade Commission က Bailey Radium Laboratories ကို Radithor ရဲ့ ဆေးဖက်ဝင်အာနိသင်နဲ့ ဘေးကင်းလုံခြုံမှုအကြောင်း မှားယွင်းတဲ့ ကြော်ငြာပြောဆိုချက်တွေ ဆက်လက်မပြုလုပ်ဖို့ အမိန့်ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။
ဒီအရေးယူမှုဟာ Radithor လုပ်ငန်းအတွက် အရေးပါတဲ့ အလှည့်အပြောင်းတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ Byers အတွက်တော့ အချိန်နှောင်းသွားခဲ့ပါပြီ။
သူ့ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တဲ့ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုတွေက အလွန်ပြင်းထန်နေခဲ့ပါတယ်။
Eben Byers သေဆုံးခြင်း
နောက်ဆုံးမှာတော့ ၁၉၃၂ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့မှာ အသက် ၅၁ နှစ်အရွယ် Eben Byers ဟာ New York မြို့မှာ သေဆုံးသွားခဲ့ပါတယ်။
သူ့ရဲ့သေဆုံးမှုဟာ Radium ပါဝင်တဲ့ Radithor ဆေးရည်ကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ သောက်သုံးခဲ့မှုနဲ့ ဆက်စပ်နေပါတယ်။
တစ်ချိန်က အမေရိကန်နိုင်ငံရဲ့ အောင်မြင်ကျော်ကြားတဲ့ အားကစားသမားနဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ယောက်ဟာ ကျန်းမာရေးအတွက် ကောင်းတယ်လို့ ကြော်ငြာထားတဲ့ ဆေးရည်ကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ သူ့သေဆုံးမှုနောက်ပိုင်းမှာတောင် ထူးဆန်းတဲ့ပြဿနာတစ်ခု ကျန်ရှိနေခဲ့ပါတယ်။
သူ့ရဲ့ရုပ်အလောင်းမှာ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်းတွေ ဆက်လက်ပါဝင်နေသေးတာပါ။
ဒါကြောင့် သူ့ကို ခဲသတ္တုအကာအရံပါတဲ့ ခေါင်းတလားနဲ့ Pittsburgh မြို့ရှိ Allegheny Cemetery မှာ မြှုပ်နှံခဲ့ကြပါတယ်။
သေဆုံးပြီး နှစ် ၃၀ ကျော်ကြာသော်လည်း Radiation ကျန်ရှိနေခြင်း
၁၉၆၅ ခုနှစ်မှာ သိပ္ပံပညာရှင်တွေဟာ Byers ရဲ့ရုပ်ကြွင်းကို ပြန်လည်တူးဖော်ပြီး စမ်းသပ်စစ်ဆေးခဲ့ကြပါတယ်။
သူ သေဆုံးခဲ့တာ နှစ်ပေါင်း ၃၀ ကျော် ကြာမြင့်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ စမ်းသပ်မှုတွေမှာ သူ့ရဲ့ရုပ်ကြွင်းထဲမှာ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်းတွေ ကျန်ရှိနေသေးကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ကြပါတယ်။
Radium-226 ဆိုတဲ့ ဒြပ်စင်ဟာ သဘာဝအတိုင်း ပမာဏတစ်ဝက် လျော့ကျဖို့ နှစ်ပေါင်း ၁၆၀၀ ခန့် ကြာမြင့်နိုင်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် Byers သေဆုံးပြီး ဆယ်စုနှစ်များစွာ ကြာမြင့်နေသည့်တိုင် သူ့ရဲ့အရိုးတွေထဲမှာ Radium ကျန်ရှိနေသေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီဖြစ်ရပ်က သမိုင်းမှာ ဘာကြောင့် အရေးကြီးတာလဲ
Eben Byers ရဲ့သေဆုံးမှုဟာ အမေရိကန်နိုင်ငံတစ်ဝန်းမှာ ကြီးမားတဲ့ အငြင်းပွားမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။
တစ်ချိန်က ကျန်းမာရေးအတွက် ကောင်းတယ်လို့ ယုံကြည်ခဲ့ကြတဲ့ Radium ပါဝင်တဲ့ ထုတ်ကုန်တွေရဲ့ အန္တရာယ်ကို လူအများ ပိုမိုသိရှိလာခဲ့ကြပါတယ်။
အထူးသဖြင့် ဆေးဝါးထုတ်လုပ်သူတွေက ကျန်းမာရေးအတွက် အကျိုးရှိတယ်ဆိုပြီး ရောင်းချနေတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ပိုမိုတင်းကျပ်စွာ စစ်ဆေးထိန်းချုပ်ဖို့ လိုအပ်ကြောင်း ဆွေးနွေးမှုတွေ မြင့်တက်လာခဲ့ပါတယ်။
Byers ရဲ့ဖြစ်ရပ်ဟာ အမေရိကန်နိုင်ငံမှာ ဆေးဝါးနဲ့ ရေဒီယိုသတ္တိကြွထုတ်ကုန်တွေရဲ့ ဘေးအန္တရာယ်အကြောင်း လူထုသတိပြုမှု မြင့်တက်လာစေတဲ့ ထင်ရှားတဲ့ သမိုင်းဝင်ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။
တစ်ချိန်က သန်းကြွယ်သူဌေးတစ်ယောက်ဟာ သူ့ရဲ့ငွေကြေးနဲ့ ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်မှုကို ဝယ်ယူနိုင်မယ်လို့ ထင်ခဲ့ပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ သူ့ကို ပိုကျန်းမာစေမယ်လို့ ယုံကြည်ခဲ့တဲ့ ဆေးရည်ဟာ နောက်ဆုံးမှာတော့ သူ့အသက်ကိုပဲ နှုတ်ယူသွားခဲ့ပါတယ်။
ဒါဟာ Radithor ဆေးရည်နဲ့ Eben Byers တို့ရဲ့ သမိုင်းမှာ အလွန်ထင်ရှားခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။